Kan Facebook het vertrouwen terugwinnen?

Kan Facebook het vertrouwen terugwinnen?
0
1
8408

Wat Mark Zuckerberg maar niet voor elkaar krijgt, lukte tech-studenten in 36 uur: Nepnieuws op Facebook eruit fileren. Facebook kondigt nu zelf maatregelen aan, maar is dat genoeg om het geschonden vertrouwen te herstellen? Nep-berichten worden nu eenmaal het meest gedeeld.

 
Niet alleen politici, ook bedrijven ondervinden last van fake news op Facebook. Bij Pepsi daalden de aandelen door een verzonnen quote. Mark Zuckerberg wil fake nieuws op Facebook uitbannen, maar of dat gaat werken is de vraag. Trump is waarschijnlijk niet dankzij Facebook gekozen, maar in andere landen heeft Facebook verkiezingsuitslagen sterk beïnvloed.

 
Clint Eastwood niet dood 
CEO Mark Zuckerberg postte op vrijdag een bericht op Facebook over fake nieuws en hoe Facebook dat wil aanpakken: „We take misinformation seriously.” Het bericht ernaast toonde een foto van acteur Clint Eastwood met als kop  „Clint Eastwood gone at 84” en met een link naar een ‘news’-site. Dat nieuws bleek fake. Clint Eastwood is helemaal niet overleden.

Iedereen ziet andere berichten op Facebook, maar dit overkwam Geoff Colvin, senior editor bij zakenblad Fortune. Amerikaanse media reageren sceptisch op de mededeling van Zuckerberg. Ja, hij heeft serieuze intenties om fake nieuws aan te pakken, maar laat het eerst maar ‘ns zien.

 
Amerikaanse tech-studenten lukt het wel    
Verrassend genoeg slaagden vier Amerikaanse techstudenten er vorige week binnen 36 uur in een programma te maken dat fake en echt nieuws uit elkaar houdt. De extentie voor Google Chrome analyseert de links die bij een nieuwsartikel staan en checkt of die links het artikel inderdaad ondersteunen en of de bronpagina’s betrouwbaar zijn. De artikelen krijgen een label of ze verified of niet zijn. De extentie, beschreven in The Washington Post, wordt nog verder uitgewerkt. Helemaal waterdicht is het overigens niet.

De onware berichten op Facebook komen volgens The New York Times vooral van scammers, mensen die fake news publiceren met maar één doel: er flink aan te verdienen. Hoe meer clicks je krijgt, hoe meer je verdient aan advertenties. Dat liep vooral rond de verkiezingen uit de hand. Sommigen van de scammers publiceerden zowel fake berichten over Donald Trump als over Hillary Clinton. Maar de berichten over Trump kregen meer clicks, dus staken ze vooral daar energie in. Zo nam het aantal berichten over Trump snel toe.

 
Fake news meer gedeeld dan echt nieuws
Fake nieuws is vaak overdreven, het verrast en wordt daarom snel gedeeld. Onderzoek van Buzzfeed laat zien dat de top 20 fake nieuwsberichten veel meer engagement (shares, likes en comments) oplevert dan de top 20 berichten van professionele nieuwssites waar feiten worden gecheckt.

Tijdens de Amerikaanse verkiezingen gaat het los. Onjuiste nieuwskoppen als  „De Paus steunt Trump” of „Trump loopt voor bij de popular vote” gaan viraal op social media. Niet alleen aanhangers delen zulke berichten, maar soms ook politici die weten dat het om fake berichten gaat. Vele nepberichten bleken afkomstig van een groep hackers uit Macedonië, die er veel geld mee verdiende.

In sommige andere landen heeft Facebook grote invloed bij verkiezingen. Zoals bij de verkiezing van de Filipijnse president Duterte die in het nieuws kwam vanwege het laten doodschieten van drugdealers. Een woordvoerder van Duterte deelde op Facebook een foto van een meisje dat was vermoord door een drugsdealer. Later bleek die foto gemaakt te zijn in Brazilië. Maar de wijdverspreide post had zijn werk al gedaan. Ook in Indonesië heeft Facebook grote invloed op de stembustrijd gehad, meldt The New York Times.
 
Aandelen Pepsi gedaald door fake quote
Naast politici ondervinden ook bedrijven last van Facebook, schrijft Fortune. Neem bijvoorbeeld Pepsi. Een ‘news’-site met de naam TruthFeed citeerde de CEO van Pepsi, die aanhangers van Trump zou hebben opgeroepen „to take their business elsewhere.” Trump-supporters riepen op tot een boycot waardoor de aandelen daalden. Maar de quote bleek verzonnen. De CEO had het nooit gezegd.

De vraag is in hoeverre Facebook hiervoor verantwoordelijk is. Is een telefoonbedrijf verantwoordelijk voor wat mensen zeggen, vraagt Mashable zich af. The New York Times vindt dat Facebook wel degelijk verantwoordelijk is, omdat het de verspreiding van fake berichten faciliteert.

 
Zuckerberg kondigt maatregelen aan
De belangrijkste maatregelen die Zuckerberg wil nemen zijn:
1. Stronger dectection – nieuwe algoritmen die fake stories aanwijzen
2. Easy reporting -  wie een fake story ziet, kan dat laten weten
3. Third Party verification – de inzet van fact checkers van buitenaf
4. Disrupting fake news economics – fake nieuws uitsluiten van advertenties

 
De eerste maatregel is puur techniek. Het lukte Facebook al eerder om zo clickbait (misleidende koppen) grotendeels uit te bannen. Techniek kan bijdragen, maar niet mensen volledig vervangen. Afgaan op meldingen van leden van Facebook lost niet zo veel op, want ook die meldingen moet je checken. Werken met externe fact checkers is een goed idee, alleen je hebt nogal wat fact checkers nodig om heel Facebook langs te gaan. Kortom, goede intenties van Zuckerberg, maar niet de definitieve oplossing.

Een analist van socialmediatoday gaat nog een stap verder. Ook als het probleem van fake news is opgelost, ben je er nog niet. Veel ingrijpender is dat Facebook je alleen berichten laat zien die aansluiten op berichten die je eerder hebt aangeklikt. Heb je ooit gezocht op een politieke partij, dan krijg je vooral posts van hen te zien. Het is die ‘echo chamber’, schrijft socialmediatoday, die mensen eenzijdig informeert. Ze horen maar de helft van het verhaal.

 
Krijgt Facebook terecht de schuld?
Techsite Mashable pleit ervoor dat Facebook harde maatregelen neemt. Sluit iemand die een fake nieuwskop brengt voor een half jaar uit van Facebook. Maar Mashable neemt het ook op voor het sociale netwerk. „We moeten stoppen Facebook de schuld te geven en zelf verantwoordelijkheid nemen voor wat wij delen op social media en hoe wij stemmen. Facebook heeft niet op Trump gestemd. De leden van Facebook hebben dat gedaan.”
 

MEEPRATEN OVER DIT ONDERWERP? REAGEER

Gast
Gast - Petra Hagemeijer op donderdag 12 januari 2017 10:35

Goed artikel. Waar ik echter ook mijn vraagtekens bij zet is of de nieuwsgaring per definitie nog wel betrouwbaar is...Zonder in allerlei complottheorieën verzeild te raken denk ik dat mensen te veel geloven wat ze voorgespiegeld krijgen in welke media dan ook. Wordt er nog wel hoor en wederhoor gehouden of levert dat teveel vertraging op in de nieuwsgaring waardoor het onderwerp al weer oud nieuws is? Om de verkoop van informatie wordt al decennialang gevochten. Door de snelheid van het internet en de druk om sneller te leveren dan de concurrentie heb ik de indruk dat de check, check, dubbelcheck niet meer van toepassing is bij veel nieuwsleveranciers.
En het nieuws zal ook wel gemanipuleerd worden door de overheid om er garen bij te spinnen. Dan heb ik het nog niet eens over de buitenlandse druk om nieuws te beïnvloeden of te verdoezelen. Dat heeft wereldwijd invloed op de gehele economie. Conclusie: ik vind het lastig om te filteren wat écht is en wat niet. En ik gebruik dan wel mijn gezonde verstand maar ik ben ervan overtuigd dat ik nog steeds teveel geloof van wat mij wordt voorgespiegeld door de media ondanks dat ik me bewust ben van de onbetrouwbaarheid.

0
Goed artikel. Waar ik echter ook mijn vraagtekens bij zet is of de nieuwsgaring per definitie nog wel betrouwbaar is...Zonder in allerlei complottheorieën verzeild te raken denk ik dat mensen te veel geloven wat ze voorgespiegeld krijgen in welke media dan ook. Wordt er nog wel hoor en wederhoor gehouden of levert dat teveel vertraging op in de nieuwsgaring waardoor het onderwerp al weer oud nieuws is? Om de verkoop van informatie wordt al decennialang gevochten. Door de snelheid van het internet en de druk om sneller te leveren dan de concurrentie heb ik de indruk dat de check, check, dubbelcheck niet meer van toepassing is bij veel nieuwsleveranciers. En het nieuws zal ook wel gemanipuleerd worden door de overheid om er garen bij te spinnen. Dan heb ik het nog niet eens over de buitenlandse druk om nieuws te beïnvloeden of te verdoezelen. Dat heeft wereldwijd invloed op de gehele economie. Conclusie: ik vind het lastig om te filteren wat écht is en wat niet. En ik gebruik dan wel mijn gezonde verstand maar ik ben ervan overtuigd dat ik nog steeds teveel geloof van wat mij wordt voorgespiegeld door de media ondanks dat ik me bewust ben van de onbetrouwbaarheid.