Coronavirus: bericht van het mediafront

Breaking-corona-news-1
0
0
2716

Als de strijd tegen het Coronavirus een oorlog is, dan zijn het ziekenhuispersoneel en de vakkenvullers onze frontsoldaten en journalisten oorlogsverslaggevers. Wat is de rol van de media tijdens de huidige crisis en hoe vervullen we die? Een inkijkje.

Als freelance journalist ben ik gewend om vanuit mijn kantoor thuis te werken. Mijn collega's in heel het land hebben nu massaal dat voorbeeld gevolgd. Op redacties zitten alleen nog eindredacteuren en vormgevers, minstens anderhalve meter van elkaar. Alle andere journalisten werken vanuit huis om te voorkomen dat ze elkaar besmetten, in quarantaine moeten en de nieuwsvoorziening in Nederland wegvalt.


Verrast
We overleggen in groepsapps en hangouts, Skypen, Zoomen, Teamen en gebruiken net als heel Nederland alle vormen van digitale communicatie die beschikbaar zijn. Net als andere vitale beroepen draaien we overuren en worden we soms zelf verrast door het nieuws dat we brengen. Zoals die zondag 22 maart, toen het aantal ic-patiënten en het aantal doden fors steeg, terwijl veel Nederlanders alle regels aan hun laars lapten en er samen op uit trokken. Ergo: de volgende dag een samenscholingsverbod en een streep door Koningsdag en alle andere evenementen waar we nog stilletjes op hoopten. Zelfs met Pasen gourmetten met de familie mag eigenlijk niet meer.


Bereik explodeert
Hoewel sociale media nog steeds overspoeld worden door nepnieuws van Russische internettrollen, kiest het publiek gelukkig massaal voor betrouwbare Nederlandse nieuwsmedia. Hun kijk- en bereikcijfers zijn explosief gegroeid. Schommelde het aantal kijkers van het NOS-journaal voor zondag 15 maart - de dag dat de horeca op slot ging - tussen de 2,2 en 2,9 miljoen, daarna kwam het niet meer onder de 3 miljoen, met uitschieters tot 5 en zelfs 6 miljoen kijkers. Maandag 23 maart trok zelfs DWDD na de persconferentie van het kabinet 4,5 miljoen kijkers. Een verdriedubbeling van het normale aantal.

Ook andere nieuwsmedia zien hun digitale bezoekers stijgen. AD.nl, sinds eind vorig jaar de grootste nieuwsite van Nederland, ziet pieken tot bijna 5 miljoen dagelijkse bezoekers en ook De Pers Groep Media (DPG) als geheel meldt een recordbereik.


Advertentiemarkt ingestort
Alle omroepen, uitgevers en streamingdiensten zien de kijktijd toenemen. Het probleem is echter dat mediabedrijven en uitgevers van nieuwsmedia voor een groot deel afhankelijk zijn van advertenties en dat die markt is ingestort. BDU Media, uitgever van dertig lokale nieuwsbladen, heeft grote liquiditeitsproblemen en doet een beroep op lezers om geld te doneren of een abonnement af te sluiten. Een veeg teken. Juist in dit soort crisissituaties blijkt hoe belangrijk objectieve nieuwsgaring is. Maar omdat social media de gedachte hebben gevoed dat nieuws gratis is, stijgt het aantal betalende abonnees van kranten en nieuwsites vooralsnog niet.

Alle mediabedrijven worden flink getroffen en gaan daarom bezuinigen. Talpa Network kondigde al aan banen te gaan schrappen, omdat zenders als SBS6 en Radio 538 flink geraakt worden. Het merendeel van de Nederlandse nieuwsmedia is in handen van de Belgische uitgevers DPG en Mediahuis en hoewel die in Nederland nog geen bezuinigingen hebben aangekondigd, hebben ze in België al mensen naar huis gestuurd. Al worden nieuwsredacties daarbij uiteraard ontzien.


Troost TV
Als media zijn we actief op meerdere fronten. Internationaal volgen we wat er in China en Italië gebeurt, want dat is ons voorland. Nationaal volgen we het aantal besmette mensen, de patiënten op de ic's en het aantal dodelijke slachtoffers. We proberen het verhaal achter die cijfers te schetsen met allerlei deskundigen in het nieuws, in verhalen en in de talkshows. We schrijven over de zin en onzin van mogelijke medicijnen, maatregelen en de acties van kabinet en politiek, al gedragen we ons opmerkelijk volgzaam.

Kritiek op een instituut als het RIVM is in deze tijd ongepast en kan mensen in verwarring brengen, met alle rampzalige gevolgen van dien. Ook zoomen we in op de persoonlijke tragedies van mensen en bedrijven, zoals de
horeca, die ondanks alle steunmaatregelen een golf van faillissementen te wachten staat. En we bieden troost, zoals de DWDD met Troost TV en Studio Sport met het uitzenden van het EK voetbal van 1988 op zondag 22 maart.


Nieuwsdrempel verschuift
Hoe dat in de praktijk werkt voor een freelance journalist? Dat verschilt per opdrachtgever. Als regionaal verslaggever van het AD merk ik dat de nieuwsdrempel verandert. Vorige week was ik nog bezig met een verhaal over een afvalbrander die waarschijnlijk teveel stikstof uitstoot voor het naastgelegen natuurgebied De Biesbosch. Maar de stikstofcrisis is een griepje vergeleken met Corona en dus is dat verhaal voorlopig niet nodig. Dus hield ik me vooral bezig met omvallende horecazaken, doordraaiende voedselbanken en boze marktkooplui die hun weekmarkt afgelast zagen worden. De stadgenoot die ik toen per telefoon interviewde omdat hij vastzit in Peru is echter een paar dagen later al geen nieuws meer.

Er zitten
200.000 Nederlanders vast, dus is eentje meer of minder niet zo bijzonder. De verhalen gaan nu over de eerste Corona-dode die in Dordrecht is gevallen, de tehuizen die op slot gaan en de verdergaande maatregelen voor scholen, winkels en supermarkten. Ook het gewone nieuws over bezwaren tegen bouwplannen of gekapte bomen gaat door. Daarvoor ga ik nog steeds de lege straten op en hou voldoende afstand ten opzichte van de mensen die ik interview.


Aanraakseks
Voor ANP Pers Support (de commerciële tak van het ANP) schrijf ik persberichten voor alle grote en kleine bedrijven en organisaties in Nederland. Ook daar is het deze dagen topdrukte, omdat alle bedrijven die nog wel door kunnen werken of die digitale diensten leveren dat van de daken willen schreeuwen. Sommige berichten worden opgepikt door de media, andere wat minder. Zo werd mijn persbericht over de toename van virtuele aanraakseks met hightech speeltjesdoor de sluiting van seksclubs door veel media overgenomen, meestal samen met de groeicijfers van sekssite Pornhub. Het bericht over een mogelijke manier om ruimten te beschermen tegen de besmetting met het Coronavirus door ionisatie, nota bene vastgesteld na onderzoek van de Zweedse universiteit die de Nobelprijswinnaars voor de geneeskunde selecteert, kreeg echter bijna geen aandacht.


Geen nieuws
Met frank.news volgen we de rampzalige gevolgen voor de merken en marketeers, voor sprekers op afgelaste congressen, voor detailhandel, voor influencers. Ook de positieve zaken vergeten we niet. We doen eigenlijk niet aan nieuws, maar met deze crisis kun je als journalist eigenlijk niet anders. De marcombranche voelt dit soort crises altijd als eerste en wordt hard getroffen. Merken, adverteerders, media- en reclamebureaus, uitgevers en andere kanalen; allemaal gaan ze moeilijke tijden tegemoet. Ook dat blijven we als frank.news volgen en analyseren.


Darwin-virus
Ook worden we als media misbruikt tijdens deze crisis. Onder meer voor de vele onzin-berichten, die we zoveel mogelijk proberen te weerleggen. Niet voor niets spreekt de WHO al over een 'infodemie'. Ook machthebbers als de Amerikaanse president Trump en zijn Chinese collega Xi Jinping, die hun handelsoorlog verder uitvechten over de rug van de Corona-slachtoffers, doen hier volop aan mee. Trump spreekt steeds over het Chinese virus, terwijl de Chinezen rondbazuinen dat de Amerikanen het hebben verspreid.

Als we het over namen hebben, zouden we Corona beter het Darwin-virus kunnen noemen. Het roeit namelijk de zwakkeren in de samenleving uit. De meeste mensen die eraan overlijden zijn tussen de
80 en 84 jaar oud, van de mensen die Italië overleden had ruim 45 procent drie aandoeningen, 25 procent twee en 25 procent één, zo meldde NRC. Verder is er weinig geregeld voor de bescherming van daklozen, zijn arme oproepkrachten en zzp'ers de klos en gaan bedrijven met weinig vet op de botten het eerst failliet. We zullen de komende tijd de gevolgen gaan zien van een ongekende economische crisis of misschien wel meltdown. Alleen de sterksten overleven, precies zoals Darwin al voorspelde. 

 

MEEPRATEN OVER DIT ONDERWERP? REAGEER

Er zijn nog geen reacties gegeven. Wees de eerste die een reactie geeft